Yüksək riskli hamiləlik: mama-ginekoloq nəzarəti

Hamil蓹lik h蓹r qad谋n谋n h蓹yat谋nda 蓹n 枚z蓹l v蓹 g枚z蓹l d枚vrl蓹rd蓹n biridir, bu do臒rudur. Lakin g蓹lin reall谋臒a baxaq: h蓹r hamil蓹lik eyni c眉r ke莽mir. B蓹z蓹n bu yolda g枚zl蓹nilm蓹z 莽蓹tinlikl蓹r qar艧谋m谋za 莽谋xa bil蓹r, el蓹 v蓹ziyy蓹tl蓹r ki, adi n蓹zar蓹t kifay蓹t etmir. Biz buna y眉ks蓹k riskli hamil蓹lik deyirik. V蓹 蓹g蓹r siz bu qrupa daxilsinizs蓹, ya da sad蓹c蓹 bu bar蓹d蓹 narahatl谋臒谋n谋z varsa, bilm蓹lisiniz ki, d眉zg眉n m眉艧ahid蓹 v蓹 pe艧蓹kar n蓹zar蓹t sizin v蓹 k枚rp蓹nizin sa臒laml谋臒谋n谋n t蓹minat谋d谋r.

Az蓹rbaycanda qad谋nlar谋m谋z b蓹z蓹n h蓹kim蓹 getm蓹yi sona saxlay谋r, “qon艧u dedi bel蓹 el蓹” v蓹 ya “n蓹n蓹m el蓹 edirdi” kimi fikirl蓹rl蓹 枚zl蓹rini sakitl蓹艧dirm蓹y蓹 莽al谋艧谋rlar. Amma hamil蓹lik, x眉sus蓹n d蓹 y眉ks蓹k riskli hamil蓹lik zaman谋 bu c眉r “m蓹sl蓹h蓹tl蓹r” sizin v蓹 k枚rp蓹nizin h蓹yat谋 il蓹 oynamaq dem蓹kdir. Vaxt谋nda pe艧蓹kar k枚m蓹k almaqdan qa莽may谋n. Bu m蓹suliyy蓹ti d蓹rk etm蓹k laz谋md谋r.

Y眉ks蓹k Riskli Hamil蓹lik: N蓹dir v蓹 Niy蓹 Qorxmaq Yox, N蓹zar蓹t Etm蓹k Laz谋md谋r?

Y眉ks蓹k riskli hamil蓹lik o dem蓹kdir ki, ana v蓹 ya k枚rp蓹 眉莽眉n m眉蓹yy蓹n f蓹sadlar谋n yaranma ehtimal谋 normal hamil蓹likd蓹n daha y眉ks蓹kdir. Bu, sizin qorxmal谋 oldu臒unuz bir diaqnoz deyil, 蓹ksin蓹, daha diqq蓹tli, daha m蓹suliyy蓹tli olmal谋 oldu臒unuz bir x蓹b蓹rdarl谋qd谋r. Do臒ru n蓹zar蓹t il蓹 bu riskl蓹ri minimuma endirm蓹k, h蓹tta tamamil蓹 aradan qald谋rmaq m眉mk眉nd眉r.

Risk faktorlar谋 m眉xt蓹lif s蓹b蓹bl蓹rd蓹n qaynaqlana bil蓹r. B蓹zi hallarda, risk hamil蓹likd蓹n 蓹vv蓹l m枚vcud olan ana sa臒laml谋臒谋 il蓹 ba臒l谋d谋r. Dig蓹r hallarda is蓹, riskl蓹r hamil蓹lik d枚vr眉nd蓹 yaran谋r. 茝sas m蓹qam, bu riskl蓹ri erk蓹n a艧kar edib, vaxt谋nda laz谋mi t蓹dbirl蓹ri g枚rm蓹kdir. Bunu unutmay谋n.

Anan谋n Sa臒laml谋臒谋 il蓹 Ba臒l谋 Risk Faktorlar谋

茝vv蓹lc蓹 anan谋n sa臒laml谋臒谋 il蓹 ba臒l谋 m蓹qamlara diqq蓹t ed蓹k. Bunlar 莽ox vaxt hamil蓹likd蓹n 蓹vv蓹l m枚vcud olur, amma h蓹l蓹 hamil蓹lik d枚vr眉nd蓹 枚z眉n眉 daha k蓹skin g枚st蓹rir:

• Ya艧: Hamil蓹 qad谋n谋n ya艧谋 18-d蓹n az v蓹 ya 35-d蓹n 莽ox olduqda, riskl蓹r art谋r. G蓹nc ya艧da orqanizm h蓹l蓹 tam formala艧mam谋艧 ola bil蓹r, b枚y眉k ya艧da is蓹 b蓹d蓹n art谋q m眉蓹yy蓹n y眉kl蓹nm蓹l蓹r蓹 qar艧谋 h蓹ssas olur. Bu, sad蓹c蓹 statistika deyil, fizioloji reall谋qd谋r.
• Xroniki x蓹st蓹likl蓹r: 艦蓹k蓹rli diabet, y眉ks蓹k qan t蓹zyiqi (hipertoniya), qalxanab蓹nz蓹r v蓹zin probleml蓹ri, b枚yr蓹k x蓹st蓹likl蓹ri, 眉r蓹k-damar x蓹st蓹likl蓹ri kimi m枚vcud sa臒laml谋q probleml蓹ri hamil蓹liyin gedi艧at谋na ciddi t蓹sir ed蓹 bil蓹r. M蓹s蓹l蓹n, n蓹zar蓹t olunmayan 艧蓹k蓹r k枚rp蓹d蓹 inki艧af q眉surlar谋na s蓹b蓹b ola bil蓹r. Bu x蓹st蓹likl蓹rin n蓹zar蓹td蓹 saxlanmas谋 h蓹kimin birba艧a i艧idir.
• 茝vv蓹lki hamil蓹likl蓹rd蓹ki f蓹sadlar: 茝g蓹r 蓹vv蓹lki hamil蓹likl蓹rinizd蓹 vaxt谋ndan 蓹vv蓹l do臒u艧, d眉艧眉k, u艧aql谋qdan k蓹nar hamil蓹lik, preeklampsiya v蓹 ya ba艧qa ciddi probleml蓹r ya艧am谋s谋n谋zsa, n枚vb蓹ti hamil蓹lik d蓹 y眉ks蓹k riskli say谋l谋r. B蓹d蓹ninizin “yadda艧谋” var.
• Piyl蓹nm蓹 v蓹 ya az 莽蓹ki: Hamil蓹likd蓹n 蓹vv蓹l b蓹d蓹n k眉tl蓹 indeksi (BK陌) normadan 莽ox y眉ks蓹k (piyl蓹nm蓹) v蓹 ya 莽ox a艧a臒谋 olan qad谋nlar 眉莽眉n m眉蓹yy蓹n riskl蓹r yaran谋r. H蓹ddind蓹n art谋q 莽蓹ki diabet, hipertoniya v蓹 do臒u艧 zaman谋 f蓹sad riskini art谋r谋r. Az 莽蓹ki is蓹 k枚rp蓹nin inki艧af谋n谋 l蓹ngid蓹 bil蓹r.
• Z蓹r蓹rli v蓹rdi艧l蓹r: Siqaret 莽蓹km蓹k, spirtli i莽ki q蓹bulu v蓹 narkotik istifad蓹si hamil蓹lik zaman谋 ana v蓹 k枚rp蓹 眉莽眉n son d蓹r蓹c蓹 t蓹hl眉k蓹lidir. Bu bar蓹d蓹 he莽 bir g眉z蓹艧t ola bilm蓹z. Bu, birba艧a z蓹r蓹rdir.
• Reproduktiv sistemin infeksiyalar谋: Cinsi yolla ke莽蓹n infeksiyalar (CY陌), el蓹c蓹 d蓹 dig蓹r genital infeksiyalar, d枚l蓹 ke莽蓹r蓹k onun inki艧af谋na m蓹nfi t蓹sir g枚st蓹r蓹 bil蓹r. Hamil蓹likd蓹n 蓹vv蓹l m眉tl蓹q m眉alic蓹 olunmal谋d谋r.

Hamil蓹liyin 脰z眉nd蓹n Kaynaqlanan Risk Faktorlar谋

B蓹z蓹n hamil蓹lik 枚z眉 m眉蓹yy蓹n riskl蓹ri yarad谋r:

• 脟oxd枚ll眉 hamil蓹lik: 茝kiz, 眉莽蓹m v蓹 ya daha 莽ox d枚l da艧谋maq h蓹r zaman y眉ks蓹k riskli say谋l谋r. 脟oxd枚ll眉 hamil蓹likd蓹 vaxt谋ndan 蓹vv蓹l do臒u艧, a艧a臒谋 莽蓹kili k枚rp蓹l蓹r v蓹 dig蓹r f蓹sadlar谋n riski xeyli art谋r. H蓹r iki k枚rp蓹 眉莽眉n orqanizmin y眉kl蓹nm蓹si ikiqatd谋r.
• Plasentan谋n probleml蓹ri: Plasentan谋n u艧aql谋臒谋n a艧a臒谋 hiss蓹sind蓹 yerl蓹艧m蓹si (plasenta previa) v蓹 ya vaxt谋ndan 蓹vv蓹l ayr谋lmas谋 (plasentan谋n vaxt谋ndan 蓹vv蓹l ayr谋lmas谋) ciddi qanaxmalara v蓹 d枚l眉n oksigen acl谋臒谋na s蓹b蓹b ola bil蓹r. Bu v蓹ziyy蓹t t蓹cili m眉daxil蓹 t蓹l蓹b edir.
• D枚l眉n inki艧af q眉surlar谋: Ultras蓹s m眉ayin蓹l蓹rind蓹 d枚l眉n inki艧af谋nda a艧kar olunan h蓹r hans谋 anormall谋qlar hamil蓹liyi y眉ks蓹k riskli edir. Bu, daha d蓹rin diaqnostika v蓹 m眉艧ahid蓹 t蓹l蓹b edir.
• Amniotik mayenin h蓹cminin pozulmas谋: Mayenin 莽ox v蓹 ya az olmas谋 da probleml蓹r蓹 i艧ar蓹 ola bil蓹r. H蓹r iki halda da k枚rp蓹nin sa臒laml谋臒谋 眉莽眉n riskl蓹r yaran谋r.
• Rhesus konflikti: Anan谋n qan谋n谋n Rhesus m蓹nfi, k枚rp蓹nin is蓹 Rhesus m眉sb蓹t olmas谋 hal谋nda Rhesus konflikti yarana bil蓹r. Bu, k枚rp蓹nin q谋rm谋z谋 qan h眉ceyr蓹l蓹rinin da臒谋lmas谋na g蓹tirib 莽谋xar谋r. M眉asir tibbd蓹 bunun qar艧谋s谋 al谋nmas谋 yollar谋 var, amma n蓹zar蓹t vacibdir.

Y眉ks蓹k Riskli Hamil蓹likd蓹 Mama-Ginekoloq N蓹zar蓹ti: Niy蓹 bu q蓹d蓹r Vacibdir?

茝g蓹r sizin hamil蓹liyiniz y眉ks蓹k riskli kateqoriyas谋na daxildirs蓹, bu, o dem蓹kdir ki, sizin adi hamil蓹 qad谋nlardan daha tez-tez v蓹 daha d蓹rin m眉ayin蓹l蓹rd蓹n ke莽m蓹yiniz laz谋md谋r. Bu n蓹zar蓹t h蓹yat谋 蓹h蓹miyy蓹t da艧谋y谋r. Sad蓹c蓹 ka臒谋z 眉z蓹rind蓹ki qeydiyyat deyil, h蓹qiqi, davaml谋 bir prosesdir.

N蓹zar蓹t N蓹 Dem蓹kdir?

Y眉ks蓹k riskli hamil蓹lik zaman谋 mama-ginekoloq n蓹zar蓹ti a艧a臒谋dak谋lar谋 蓹hat蓹 edir:

• Daha tez-tez h蓹kim ziyar蓹tl蓹ri: Adi hamil蓹likl蓹rd蓹n f蓹rqli olaraq, sizin h蓹kim蓹 daha tez-tez getm蓹yiniz t蓹l蓹b oluna bil蓹r. Bu, hamil蓹liyin gedi艧at谋ndak谋 蓹n ki莽ik d蓹yi艧iklikl蓹ri bel蓹 izl蓹m蓹k 眉莽眉nd眉r.
• 茝lav蓹 laborator analizl蓹r: Qan v蓹 sidik analizl蓹ri, x眉susi genetik testl蓹r v蓹 infeksiya skrininql蓹ri daha tez-tez t蓹yin edil蓹 bil蓹r. M蓹qs蓹d, h蓹r hans谋 bir problemi yaranmazdan 蓹vv蓹l a艧kar etm蓹kdir. Bu analizl蓹r 蓹lav蓹 i艧 deyil, z蓹rur蓹tdir.
• Daha tez-tez ultras蓹s m眉ayin蓹l蓹ri: K枚rp蓹nin b枚y眉m蓹sini, inki艧af谋n谋, plasentan谋n v蓹ziyy蓹tini, amnion mayesinin h蓹cmini daha yax谋ndan izl蓹m蓹k 眉莽眉n ultras蓹s m眉ayin蓹l蓹ri tez-tez apar谋lacaq. Bu, k枚rp蓹nin “p蓹nc蓹r蓹sidir”.
• X眉susi m眉ayin蓹l蓹r: Laz谋m g蓹l蓹rs蓹, kardiotokoqrafiya (KTQ) il蓹 k枚rp蓹nin 眉r蓹k d枚y眉nt眉l蓹rinin izl蓹nilm蓹si v蓹 ya doplerometriya il蓹 qan d枚vran谋n谋n yoxlan谋lmas谋 kimi daha spesifik m眉ayin蓹l蓹r t蓹yin oluna bil蓹r.
• M眉t蓹x蓹ssis konsultasiyalar谋: 茝g蓹r sizin 眉r蓹k, b枚yr蓹k v蓹 ya endokrin sistemind蓹 probleml蓹r varsa, kardioloq, nefropatoloq, endokrinoloq kimi dig蓹r m眉t蓹x蓹ssisl蓹rin d蓹 konsultasiyas谋 v蓹 n蓹zar蓹ti vacibdir. Bu, komanda i艧idir.
• F蓹rdi do臒u艧 plan谋n谋n haz谋rlanmas谋: Y眉ks蓹k riskli hamil蓹likl蓹rd蓹 do臒u艧 眉sulu v蓹 vaxt谋 daha diqq蓹tli planla艧d谋r谋l谋r. B蓹z蓹n keys蓹riyy蓹 蓹m蓹liyyat谋 m蓹cburi olur.

N蓹zar蓹tin 茝h蓹miyy蓹ti: Niy蓹 G枚zl蓹m蓹k Olmaz?

Y眉ks蓹k riskli hamil蓹liyin vaxt谋nda v蓹 d眉zg眉n m眉艧ahid蓹 edilm蓹m蓹si h蓹m ana, h蓹m d蓹 k枚rp蓹 眉莽眉n 莽ox ciddi n蓹tic蓹l蓹r蓹 s蓹b蓹b ola bil蓹r:

• Vaxt谋ndan 蓹vv蓹l do臒u艧: Bu, k枚rp蓹nin orqanizminin tam inki艧af etm蓹m蓹sin蓹 v蓹 bir 莽ox sa臒laml谋q probleml蓹rin蓹 g蓹tirib 莽谋xar谋r.
• D枚l眉n inki艧afdan qalmas谋: K枚rp蓹nin ana b蓹tnind蓹 normal 莽蓹ki qazanmamas谋 v蓹 ya dig蓹r inki艧af l蓹ngim蓹l蓹ri.
• Ana v蓹 ya d枚l眉n 枚l眉m眉: 茝n faci蓹vi n蓹tic蓹, lakin n蓹zar蓹tsiz riskl蓹rd蓹 bu ehtimal art谋r.
• Do臒u艧 zaman谋 f蓹sadlar: Qanaxmalar, u艧aql谋臒谋n y谋rt谋lmas谋 v蓹 dig蓹r ciddi probleml蓹r.
• K枚rp蓹d蓹 uzunm眉dd蓹tli sa臒laml谋q probleml蓹ri: H蓹tta sa臒 qalsa bel蓹, k枚rp蓹nin g蓹l蓹c蓹k h蓹yat谋nda nevroloji probleml蓹r, t蓹n蓹ff眉s 莽蓹tinlikl蓹ri v蓹 dig蓹r xroniki x蓹st蓹likl蓹r yarana bil蓹r.

Bu siyah谋 sizin qorxma臒谋n谋z 眉莽眉n deyil, 蓹ksin蓹, t蓹dbirli olma臒谋n谋z 眉莽眉n t蓹qdim olunur. Bir 莽ox halda, bu f蓹sadlar谋n qar艧谋s谋n谋 almaq m眉mk眉nd眉r, sad蓹c蓹 vaxt谋nda v蓹 do臒ru add谋mlar atmaq laz谋md谋r.

Sizin M蓹suliyy蓹tiniz: H蓹kiml蓹 D眉zg眉n 茝laq蓹

Y眉ks蓹k riskli hamil蓹likd蓹 u臒urun a莽ar谋, h蓹kiml蓹 sizin aran谋zdak谋 d眉r眉st v蓹 a莽谋q 蓹laq蓹d蓹dir. H蓹r bir detal vacibdir. B蓹z蓹n qad谋nlar b蓹zi m蓹lumatlar谋 utand谋qlar谋 v蓹 ya 蓹h蓹miyy蓹tsiz sayd谋qlar谋 眉莽眉n h蓹kimd蓹n gizl蓹dir. Bu, b枚y眉k s蓹hvdir.

• H蓹kim蓹 h蓹r 艧eyi dan谋艧谋n: Ke莽mi艧 x蓹st蓹likl蓹riniz, ail蓹nizd蓹ki genetik probleml蓹r, 蓹vv蓹lki hamil蓹likl蓹rd蓹ki t蓹cr眉b蓹l蓹riniz, h蓹tta haz谋rda hiss etdiyiniz 蓹n ki莽ik narahatl谋qlar bel蓹 vacibdir. He莽 bir 艧ey gizl蓹tm蓹yin. H蓹kim bilm蓹diyi problemi h蓹ll ed蓹 bilm蓹z.
• H蓹kimin t蓹limatlar谋na d蓹qiq 蓹m蓹l edin: T蓹yin olunan d蓹rmanlar谋 vaxt谋nda q蓹bul edin, t枚vsiy蓹 olunan p蓹hriz蓹 riay蓹t edin, fiziki aktivliyinizi t蓹nziml蓹yin. “Bir d蓹f蓹 q蓹bul etm蓹s蓹m he莽 n蓹 olmaz” d眉艧眉nc蓹si sizi t蓹hl眉k蓹y蓹 sala bil蓹r.
• Suallar verm蓹kd蓹n 莽蓹kinm蓹yin: N蓹yis蓹 ba艧a d眉艧m蓹diyiniz zaman soru艧un. H蓹r hans谋 bir prosedur, analiz v蓹 ya d蓹rman haqq谋nda tam m蓹lumat al谋n. Bu, sizin sa臒laml谋臒谋n谋zd谋r.
• 脰z眉n眉z眉 m眉艧ahid蓹 edin: B蓹d蓹ninizd蓹ki d蓹yi艧iklikl蓹r蓹 qar艧谋 diqq蓹tli olun. Qanaxma, g眉cl眉 sanc谋, k枚rp蓹nin h蓹r蓹k蓹tl蓹rinin azalmas谋 kimi hallarda d蓹rhal h蓹kim蓹 m眉raci蓹t edin. G枚zl蓹m蓹yin.

Unutmay谋n, bizim m蓹qs蓹dimiz sizin sa臒lam hamil蓹lik ke莽irm蓹yinizi v蓹 sa臒lam bir k枚rp蓹 d眉nyaya g蓹tirm蓹yinizi t蓹min etm蓹kdir. Bu yolda biziml蓹 蓹m蓹kda艧l谋q etm蓹k, sizin 蓹n b枚y眉k t枚hf蓹nizdir. H蓹kiminiz sizin d眉艧m蓹niniz deyil, 蓹n b枚y眉k d蓹st蓹k莽inizdir. 脰lk蓹mizd蓹, b蓹zi d枚vl蓹t klinikalar谋nda n枚vb蓹l蓹r v蓹 ya 眉mumi yana艧ma sizi narahat ed蓹 bil蓹r, amma y眉ks蓹k riskli v蓹ziyy蓹tl蓹rd蓹 ixtisasla艧m谋艧 m眉t蓹x蓹ssis tapmaq v蓹 ona etibar etm蓹k son d蓹r蓹c蓹 vacibdir. Alternativl蓹r h蓹mi艧蓹 var.

Y眉ks蓹k riskli hamil蓹lik diaqnozu qorxulu s蓹sl蓹ns蓹 d蓹, 蓹slind蓹 bu, daha 莽ox m蓹lumatl谋, daha 莽ox diqq蓹tli olmaq 莽a臒谋r谋艧谋d谋r. Bu, sizin 眉莽眉n bir yol x蓹rit蓹sidir. Bu yol x蓹rit蓹sini t蓹cr眉b蓹li bir b蓹l蓹d莽i il蓹 ke莽m蓹k, t蓹hl眉k蓹sizliyiniz蓹 z蓹man蓹tdir. G蓹l蓹c蓹k anan谋n h蓹r bir add谋m谋 h蓹m 枚z眉n眉n, h蓹m d蓹 k枚rp蓹sinin sa臒laml谋臒谋 眉莽眉n d眉艧眉n眉lm眉艧 olmal谋d谋r. T蓹r蓹dd眉dl蓹r蓹 yer yoxdur.

茝g蓹r indiy蓹 q蓹d蓹r h蓹kim n蓹zar蓹tind蓹n k蓹narda qalm谋s谋n谋zsa, v蓹 ya bu m蓹qal蓹 oxuduqdan sonra h蓹r hans谋 bir narahatl谋臒谋n谋z yaran谋bsa, vaxt itirm蓹yin. Sa臒laml谋臒谋n谋z sizin 蓹linizd蓹dir. Mama-ginekoloq qeydiyyat谋na d眉艧眉n.